প্ৰয়োজনীয় এমিনো এচিড: এইবোৰ এনে এমিনো এচিড যিবোৰ মানুহৰ শৰীৰে (বা আন মেৰুদণ্ডী প্ৰাণীবোৰে) স্বায়ত্তশাসিতভাৱে সংশ্লেষণ কৰিব নোৱাৰে বা যাৰ সংশ্লেষণৰ হাৰ শৰীৰৰ প্ৰয়োজন পূৰণৰ পৰা বহু দূৰত আৰু ইয়াক বাহ্যিক খাদ্যৰ দ্বাৰা যোগান ধৰিব লাগিব। প্ৰাপ্তবয়স্কৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় এমিনো এচিডৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰটিনৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ প্ৰায় ২০%ৰ পৰা ৩৭%। ৮টা প্ৰকাৰৰ, আৰু ইয়াৰ কাৰ্য্যসমূহ তলত দিয়া ধৰণৰ:
লাইচিন: মগজুৰ বিকাশত সহায় কৰে, যকৃত আৰু পিত্তথলীৰ এটা উপাদান, চৰ্বিৰ বিপাকীয় ক্ৰিয়াত সহায় কৰে, পাইনেল গ্ৰন্থি, স্তনগ্ৰন্থি, কৰ্পাছ লুটিয়াম আৰু ডিম্বাশয় নিয়ন্ত্ৰণ কৰে আৰু কোষৰ অৱক্ষয় ৰোধ কৰে;
ট্ৰিপ্ট’ফেন: গেষ্ট্ৰিক ৰস আৰু পেনক্ৰিয়াচৰ ৰস উৎপাদনত সহায় কৰে;
ফেনাইল এলানিন: বৃক্ক আৰু মূত্ৰাশয়ৰ কাৰ্য্যক্ষমতা হেৰুৱাই পেলোৱাত অংশগ্ৰহণ কৰে;
মিথিঅ’নিন: হিম’গ্লবিন, কলা আৰু ছিৰামৰ গঠনত অংশগ্ৰহণ কৰে আৰু ই প্লীহা, অগ্নাশয় আৰু লিম্ফক প্ৰসাৰিত কৰাৰ কাম কৰে;
থ্ৰেঅ’নিন: ভাৰসাম্য ৰক্ষাৰ বাবে কিছুমান বিশেষ এমিনো এচিডক ৰূপান্তৰিত কৰাৰ কাৰ্য্য আছে;
আইছ’লিউচিন: থাইমাছ, প্লীহা আৰু পিটুইটাৰী গ্ৰন্থিৰ নিয়ন্ত্ৰণ আৰু বিপাকীয় ক্ৰিয়াত অংশগ্ৰহণ কৰে;
লিউচিন: আইছ’লিউচিনৰ ভাৰসাম্য ৰক্ষা কৰে;
ভেলিন: কৰ্পাছ লুটিয়াম, স্তনগ্ৰন্থি আৰু ডিম্বাশয়ৰ ওপৰত ক্ৰিয়া কৰে। অৰ্ধ-প্ৰয়োজনীয় আৰু চৰ্তসাপেক্ষে প্ৰয়োজনীয় এমিনো এচিড: মানৱ শৰীৰে সংশ্লেষণ কৰিব পৰা কিন্তু সাধাৰণতে স্বাভাৱিক প্ৰয়োজন পূৰণ কৰিব নোৱাৰা এমিনো এচিডক অৰ্ধ-প্ৰয়োজনীয় বা চৰ্তসাপেক্ষে প্ৰয়োজনীয় এমিনো এচিড বোলা হয়। এইবোৰ মূলতঃ আৰ্জিনিন আৰু হিষ্টিডিন, যিবোৰ শৈশৱৰ বৃদ্ধিৰ সময়ত প্ৰয়োজনীয় এমিনো এচিড। বয়সৰ লগে লগে মানুহৰ শৰীৰৰ প্ৰয়োজনীয় এমিনো এচিডৰ প্ৰয়োজনীয়তা কমি যায়, কেঁচুৱাৰ তুলনাত প্ৰাপ্তবয়স্কৰ ক্ষেত্ৰত যথেষ্ট হ্ৰাস পায়। ইহঁতৰ কাৰ্য্যসমূহ হ’ল-
আৰ্জিনিনঃ আৰ্জিনিন আৰু ডিঅক্সিক’লিক এচিড যৌগ প্ৰস্তুতি (মিনোক্সালিন) চিফিলিছ, ভাইৰেল জণ্ডিচ আদিৰ চিকিৎসাৰ বাবে ফলপ্ৰসূ ঔষধ।
হিষ্টিডিন: জৈৱৰাসায়নিক ৰিএজেণ্ট আৰু ঔষধ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি, আৰু হৃদৰোগ, ৰক্তহীনতা, বাতবিষ আদিৰ চিকিৎসাতো ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি।
অপ্ৰয়োজনীয় এমিনো এচিড: এইবোৰ হৈছে মানুহে (বা অন্যান্য মেৰুদণ্ডী প্ৰাণীয়ে) সৰল পূৰ্বসূৰীৰ পৰা সংশ্লেষণ কৰিব পৰা এমিনো এচিড আৰু খাদ্যৰ পৰা লাভ কৰাৰ প্ৰয়োজন নাই। উদাহৰণস্বৰূপে গ্লাইচিন আৰু এলানিন।